Dębica po raz kolejny odda hołd swoim żydowskim mieszkańcom, którzy zginęli podczas II wojny światowej, ofiarom Zagłady. Tegoroczne obchody, związane z 84. rocznicą likwidacji dębickiego getta, będą okazją do wspólnego upamiętnienia jednej z najtragiczniejszych kart w historii miasta.
Główne uroczystości rocznicowe odbędą się 21 lipca o godz. 16:00 przy pomniku w Lesie Wolica. W miejscu pamięci mieszkańcy, przedstawiciele samorządu oraz zaproszeni goście oddadzą hołd ofiarom likwidacji dębickiego getta i przypomną o losach społeczności, która przez stulecia współtworzyła historię i rozwój miasta.
Dębickie getto zostało utworzone przez Niemców w styczniu 1942 roku w centrum miasta na terenie wyznaczonym przez dzisiejsze ulice: Kolejową, Głowackiego, Kościuszki i Piekarską. Wysiedlono wówczas z tego obszaru chrześcijańskie rodziny i na ich miejsce przesiedlono blisko 2200 Żydów. Ponieważ liczba przesiedlonych Żydów znacznie przekraczała liczbę wysiedlonych stąd ich chrześcijańskich sąsiadów Niemcy zadecydowali o budowie dodatkowych baraków w których umieszczono Żydów. Do Dębicy zwożono w kolejnych miesiącach także Żydów z Pilzna, Radomyśla Wielkiego, Ropczyc i Sędziszowa Małopolskiego. Przez cały okres istnienia getta przeszło przez niego ponad 12 tysięcy Żydów. Latem, tuż przed rozpoczęciem likwidacji getta zostało ono otoczone drutem kolczastym, a wyjście poza jego teren wymagało specjalnego pozwolenia.
Likwidacja dębickiego getta rozpoczęła się 21 lipca 1942 roku rozstrzelaniem na tzw. Łysej Górce 8 Żydów. Po nich w tym samym miejscu w kilku kolejnych egzekucjach zamordowano kolejnych kilkudziesięciu Żydów. Końcem lipca 1942 roku grupę blisko 150 Żydów przetransportowano do obozu pracy przymusowej w Rzeszowie. W kolejnych tygodniach do obozu zagłady w Bełżcu wywieziono blisko 800 Żydów. Kolejny etap likwidacji dębickiego getta miał miejsce w połowie grudnia 1942 r. W Dębicy pozostali wówczas jedynie pracownicy parowozowni, natomiast pozostali żydowscy mieszkańcy getta zostali wywiezieni do Bełżca. Ostateczna likwidacja dębickiego getta nastąpiła w kwietniu 1943 roku.
O kilkudziesięciu miejscach związanych z historią dębickich Żydów można dowiedzieć się przeglądając mapy Google na których zostały zaznaczone i krótko opisane miejsca związane z obecnością ludności Żydowskiej w Dębicy przed II wojną światową.
Mapy można obejrzeć pod adresem:
Żydowska Dębica | Jews in Debica – Moje Mapy Google
