Previous
Next
Previous
Next
Previous
Next

Gminy dbają o zabytki

Still0225_00000

Kilkanaście zabytkowych obiektów na terenie Gminy Jodłowa i sąsiedniej Gminy Pilzno poddano prowadzonej pod nadzorem konserwatorskim renowacji w ciągu ostatnich czterech lat. W sumie wydano na to około 8,2 mln zł. – Samorządy te znajdują się w czołówce gmin pod względem zaangażowania w ochronę zabytków i dziedzictwa kulturowego – zapewnia wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Żuchowski.

Przełomowy pod względem wydatków na ochronę zabytków był rok 2010, kiedy to po raz pierwszy od lat na renowację obiektów zabytkowych wydano większe kwoty przekraczające w obu gminach razem 400 tys. zł. W kolejnych latach nakłady rosły, a samorządy znajdowały też coraz wyraźniejsze wsparcie w budżecie województwa podkarpackiego, funduszach unijnych, a także budżecie Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Wojewódzkiego Urzędu Konserwacji Zabytków. – Pomoc z zewnątrz utwierdziła nas w przekonaniu, że starając się przywrócić blask zabytkowym obiektom, poszliśmy w dobrym kierunku i będziemy w stanie udźwignąć koszty z tym związane – podkreśla Ewa Gołębiowska, burmistrz Pilzna.

W sprawie szczególnego znaczenia i konieczności podejmowania tego rodzaju przedsięwzięć samorządy nie miały wątpliwości od dawna. – Zaniedbane przez lata, ale mające wyjątkową wartość obiekty to często najlepsza wizytówka gminy i utrzymanie ich w odpowiednim stanie wydaje się sprawą konieczną – zaznacza Robert Mucha, wójt gminy Jodłowa.

W kontekście takiej deklaracji nie dziwi, że zarówno w jednej i w drugiej gminie w kolejnych latach nakłady na odnowę zabytków rosły sięgając w ubiegłym roku ponad 3,6 mln zł w gminie Pilzno i ponad 817 tys. zł w gminie Jodłowa. Na liście obiektów, które wskutek polityki samorządów zapisanej w przyjętych przez rady gmin programach ochrony zabytków odzyskują w ostatnich latach dawny blask, przeważają obiekty sakralne. Najbardziej spektakularne przykłady to kościół oo. karmelitów w Pilźnie, uratowane przed zniszczeniem drewniane kościoły w Łękach Górnych czy kościół pw. Św. Stanisława BM w Jodłowej. Gruntownej renowacji poddano także inne budynki np. okazałą i jedną z nielicznych ocalałych do naszych czasów siedzibę dawnego „Sokoła” w Pilźnie służącą dzisiaj ponownie mieszkańcom oraz cmentarze z okresu I i II wojny światowej, które poza samorządem nie maja żadnego opiekuna. W trakcie renowacji jest wreszcie najbardziej kosztowna rewitalizacja rynku w Pilźnie.

Zakładając, że wsparcie finansowe z zewnątrz będzie możliwe także w tym roku i latach następnych samorządy gmin Pilzno i Jodłowa chciałyby kontynuować tego rodzaju prace w przyszłości. – „Jesteśmy lokalnymi patriotami, którym zależy na tym, by pielęgnować dziedzictwo kulturowe pozostawione nam przez wcześniejsze pokolenia po to, by mogły z niego korzystać także pokolenia późniejsze. Do zrobienia jest naprawdę sporo. Mimo ograniczonych możliwości trzeba jednak pamiętać także o tym, co decyduje o naszej tożsamości – podsumowuje wójt Mucha. W kolejce czeka jeszcze kilkanaście mniejszych i większych obiektów takich jak np. kościół parafialny w Machowej.

Łączna kwota wydatkowana na zabytki w Gminie Jodłowa to ponad 1 309 000 zł., ale jak twierdzi Robert Mucha to jeszcze nie wszystkie środki, które w tym roku zostaną przeznaczone na renowację zabytków w gminie Jodłowa.

Wyróżniający się dorobek obu gmin dostrzegają eksperci. Prace renowacyjne sfinalizowane zarówno w gminie Pilzno jak i w Jodłowej zaprezentowano w Podkarpackim Biuletynie Konserwatorskim.

Podczas konferencji prasowej , która odbyła się w „Sezamie” w Machowej gm. Pilzno, Robert Mucha serdecznie podziękował wszystkim osobom oraz instytucjom, które w znaczący sposób wspomagają samorządy w pozyskiwaniu środków na ratowanie i konserwację zabytków. Szczególne podziękowania skierował do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, które reprezentował wiceminister Piotr Żuchowski, parlamentarzystom Krystynie Skowrońskiej i Janowi Buremu. Podziękował również Grażynie Stojak Wojewódzkiemu Podkarpackiemu Konserwatorowi Zabytków w Przemyślu.

OPIS ZABYTKÓW

:

KOŚCIÓŁ PW. ŚW. STANISŁAWA BM W JODŁOWEJ

Kościół pw. św. Stanisława BM z XVII wieku, zbudowany został między 1670 a 1679 rokiem. Kościół został przebudowany i powiększony w latach 1923-1932. Jest to barokowa, drewniana trójnawowa świątynia, konstrukcji zrębowej, zbudowana na podmurówce z kamienia. Kościół szalowany, kryty blachą. Prezbiterium kościoła jest zamknięte trójbocznie, przy którym od północy znajduje się zakrystia. Prezbiterium i nawa główna nakryte sklepieniami kolebkowo-krzyżowymi, nawy boczne nakryte stropami płaskimi w zakrystii belkowe. Dach dwuspadowy o jednej kalenicy na nim wieżyczka z sygnaturką.

Jesienią 2013 r. Parafia pw. Św. Stanisława BM Jodłowej złożyła do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniosek na dofinansowanie IV etapu prac zwianych z konserwacją zabytkowego kościoła w Jodłowej. Po uzyskaniu pozytywnej oceny merytorycznej wniosek został zakwalifikowany do dofinansowania. Ministerstwo przeznaczyło na zabytek 450 tys. zł. Dotacja, ta pozwoli na jego dalszy remont . Aby zadanie zostało zrealizowane parafia musi zapewnić wkład własny. O kolejną pulę środków będzie aplikować do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Przemyślu i Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podkarpackiego oraz Gminy Jodłowa.

Remont i konserwacja drewnianego kościoła z XVII w. podzielony został na etapy. Etap I remont fundamentów i wymiana podwalin wykonano w 2011 r Koszt: 161 803,67zł, dotacja: WPKZ w Przemyślu :80 000,00zł Marszałek Woj. Podk. 80 000,00 zł.

Zakres prac w ramach IV etapu:

1)remont dachu i sygnaturki polegający na rozbiórce pokrycia dachowego z blachy i ułożeniu gontu

2)remont schodów, drogi procesyjnej oraz odprowadzenie wód opadowych. W wyniku w/w prac wykonane zostaną nowe schody obłożone kamieniem oraz wokół obiektu zostanie położony kamień łamany..

3)remont dzwonnicy: w ramach prac planuje się rozebranie pokrycia dachowego i pokrycie dachu nową blachą, wykonanie remontu i konserwacji ścian oraz stelaża dzwonów.

4)remont kapliczek i ogrodzenia: prace te będą polegały na wykonaniu pokrycia dachowego na kapliczkach, konserwacji ścian kapliczek i murów ogrodzenia oraz wymianie stolarki okiennej i drzwiowej. Planowane prace obejmują więc całość zespołu kościelnego.

Kosztorysowa wartość IV etapu prac wynosi: 1 293 225,40 zł.

Jeżeli Parafia nie uzyska odpowiedniej puli środków, zakres prac zostanie zawężony do remontu dalszej części dachu i instalacji odgromowej oraz odprowadzenia wód opadowych.

POMNIK KONSTYTUCJI 3 MAJA I BITWY POD RACŁAWICAMI W JODŁOWEJ

Pomnik powstał w latach 1910-1914. Pierwotnie wystawiono go na drewnianym podeście , licowanym kamiennymi płytami. Na podeście tym znajdował się postument z masywnym cokołem na którym umieszczono figurę orła z granitową tablicą od strony frontowej: „Pamięci Konstytucji 3 Maja i bitwy racławickiej Jodłowa 1914.” Do pomnika prowadziły schody ziemne wykończone okładziną kamienną. Z biegiem lat schody te zastąpiono schodami żelbetowymi zlokalizowanymi po prawej stronie pomnika i wydłużono dojście do niego wylewając z prawej strony płytę.

W 2010 r. rozpoczęto prace związane z renowacją zabytkowego pomnika. Zakres prac obejmował: wzmocnienie fundamentów i wykonanie schodów stanowiących dojście do pomnika oraz wykonanie konserwacji rzeźby orła, cokołu, płyty szklanej wraz z jej kopią. Wartość prac opiewała na kwotę 26706zł. Na realizacje zadania Parafia Jodłowa pozyskała środki z Urzędu Marszałkowskiego Woj. Podkarpackiego – 10 000,00zł, Wojewódzkiego Podkarpackiego Konserwatora Zabytków 10 000,00zł Gminy Jodłowa 6 706,00zł

OBRAZ ŚW. MIKOŁAJA

Obraz św. Mikołaja z 1528r. namalowany przez mistrza Andrzeja z Krosna. Obraz ten był czczony w kościółku również o tej samej nazwie na cmentarzu parafialnym w Jodłowej. Od połowy lat 90-tych obraz przebywał w konserwacji technicznej w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Po ukończeniu prac badawczych i konserwatorskich obraz Św. Mikołaja został oddany do konserwacji artystycznej przywracającej pierwotną świetność i wygląd tego dzieła. Kosztorys prac konserwatorskich prowadzonych w 2011r. obejmował rekonstrukcję ramy i aplikacji snycerskiej i opiewał na kwotę 6 800,00zł. Na realizacje zadania Parafia Jodłowa pozyskała środki od Wojewódzkiego Podkarpackiego Konserwatora Zabytków 3 000,00zł i Gminy Jodłowa 3400,00zł

CMENTARZ WOJENNY NR 230 DĘBORZYN

Obiekt na którym spoczywa 38 żołnierzy austro-węgierskich i 32 rosyjskich w grobach pojedynczych, projektował Gustav Rossmann – niemiecki architekt z Dusseldorfu . Cmentarz położony jest na stromym brzegu jaru, poniżej szkoły podstawowej. Cmentarz jest interesujący z co najmniej dwu powodów. Po pierwsze Rossman zastosował tutaj jako materiał na krzyże nagrobne drewno – nigdzie indziej w tym Okręgu nie stosowane; także ogrodzenie wykonano jako odcinki balustrady drewnianej z wkomponowanym motywem krzyża greckiego rozpięte pomiędzy słupkami z kamienia. Wejście na cmentarz wykonano od najbardziej widokowej a zarazem stromej ścinany stoku – w tym celu wybudowano kilkakrotnie załamany ciąg ścieżki wraz z odcinkiem schodków betonowych oraz wzmocniono skarpę murkami oporowymi. Warto obejść cały pagórek na którym znajduje się cmentarz aby zobaczyć z jaką starannością odtworzono między innymi rowki odwadniające. Pomnik tego cmentarza w formie ściany z typowym dla Rossmana betonowym krzyżem.W płycinie znajduje się tablica inskrypcyjna której treść w wolnym tłumaczeniu brzmi: „ŚMIERĆ WORAŁA NAS W ZIEMIĘ: – TERAZ WY ŻNIWUJCIE”. Podczas remontu odtworzono starannie wszystkie elementy cmentarza w tym i tabliczki imienne z których możemy odczytać 28 nazwisk zidentyfikowanych zmarłych oraz dowiedzieć się iż za życia należeli do 30. pułku piechoty ze Lwowa i 30. batalionu strzelców polowych ze Styrii w Austrii zaś polegli głównie w dniach 6-7 maja 1915 r. Wartość kosztorysowa prac konserwatorskich wykonanych w 2010 r. opiewała na kwotę 13 158,94zł na zadanie otrzymano dofinansowanie z budżetu państwa: 8 000,00zł, Gmina Jodłowa: 5 158,94

CMENTARZ Z I WOJNY ŚWIATOWEJ WRAZ Z CMENTARZEM CHOLERYCZNYM.

Cmentarz numer 232. Cmentarz został zaprojektowany przez niemieckiego architekta z Dusseldorfu –

Gustava Rossmanna. Znajduje się w miejscu starego cmentarza cholerycznego. Pochowano tu ponad dwustu żołnierzy austro-węgierskich oraz rosyjskich. W centrum znajduje się betonowy postument z drewnianym krzyżem. Oryginalna tablica inskrypcyjna nie zachowała się. Zamiast niej mieszkańcy umieścili w 1984 roku tablicę upamiętniającą Jodłowian zmarłych na epidemię cholery w 1855 r. Na cmentarzu znajdują się trzy duże betonowe nagrobki oraz żeliwne krzyże nagrobne. Cmentarz wyremontowano w 2002 koszt 20 000,00zł.

POMNIK PARTYZANTÓW Z II WOJNY ŚWIATOWEJ W DĘBOWEJ

Pomnik dla uczczenia 5 żołnierzy Armii Krajowej poległych 19.08.1944r. podczas walk partyzantów z okupantem w Dębowej. Znajduje się na skrzyżowaniu dróg Jodłowa – Czermna. Pomnik wybudowano w roku 1946r.

Pomnik wyremontowano w 2009r zakres prac obejmował: renowacja pomnika , zmiana nawierzchni utwardzonej przy pomniku , odnowienie ogrodzenia wprowadzenie zieleni izolacyjnej.

Koszt zadania 29 995,24 zł. Dofinansowanie z Budżetu Państwa – 10 000,00 zł, Gmina Jodłowa -19 995,24 zł.

Podziel się z innymi

Shares

Więcej informacji...

My i nasi partnerzy uzyskujemy dostęp i przechowujemy informacje na urządzeniu oraz przetwarzamy dane osobowe, takie jak unikalne identyfikatory i standardowe informacje wysyłane przez urządzenie czy dane przeglądania w celu wyboru oraz tworzenia profilu spersonalizowanych treści i reklam, pomiaru wydajności treści i reklam, a także rozwijania i ulepszania produktów. Za zgodą użytkownika my i nasi partnerzy możemy korzystać z precyzyjnych danych geolokalizacyjnych oraz identyfikację poprzez skanowanie urządzeń.

Kliknięcie w przycisk poniżej pozwala na wyrażenie zgody na przetwarzanie danych przez nas i naszych partnerów, zgodnie z opisem powyżej. Możesz również uzyskać dostęp do bardziej szczegółowych informacji i zmienić swoje preferencje zanim wyrazisz zgodę lub odmówisz jej wyrażenia. Niektóre rodzaje przetwarzania danych nie wymagają zgody użytkownika, ale masz prawo sprzeciwić się takiemu przetwarzaniu. Preferencje nie będą miały zastosowania do innych witryn posiadających zgodę globalną lub serwisową.